De visioenen en het lijden van de heilige Christina de Wonderbare hebben veel te zeggen voor hedendaagse christenen
Visioenen over het vagevuur worden zelden besproken, zelfs niet in katholieke kringen. De hedendaagse gewoonte om preken te richten op de evangelielezing van de dag maakt dat priesters er niet toe geneigd zijn deze uiterst belangrijke gebeurtenissen toe te lichten. Die neiging is betreurenswaardig, omdat God bedoelt dat dergelijke visioenen een heilzame invloed hebben op zowel het leven van de ziener als op ons die ernaar luisteren of erover lezen.
Onberispelijke herkomst
Weinigen zijn bekend met de heilige Christina de Wonderbare (ca. 1150-1224). Haar verhaal is tot ons gekomen via bronnen uit de derde of vierde hand. Tijdens mijn opleiding tot historicus werd mij geleerd dergelijke verhalen onmiddellijk te wantrouwen. De herkomst van dit verslag is echter onberispelijk. Net als bij andere artikelen in deze reeks is het verslag van het visioen van de heilige Christina de Wonderbare ontleend aan het verhelderende boek Purgatorium van eerwaarde F. X. Schouppe. Eerwaarde Schouppe vond het terug in de geschriften van de heilige Robert Bellarmine (1542-1621), een vooraanstaande figuur van de Contrareformatie en een kerkleraar. De bron van de heilige Robert Bellarmine was Jacobus van Vitry (ca. 1160-1240), die diende als deken van het College van Kardinalen en een van de beste bronnen schreef voor informatie over de kruistochten, Historia Orientalis seu Hierosolymitana.
Een arm maar vroom leven
Nu de "herkomstketen" van dit verslag is vastgesteld, is het tijd om de lezers kennis te laten maken met de hoofdpersoon. Eerwaarde Schouppe noemt haar de heilige Christina de Wonderbare. In andere bronnen wordt zij aangeduid als Christina Mirabilis. Wat er bekend is over het vroege leven van de heilige Christina was onopvallend, behalve haar vroomheid als kind. Zij woonde in St. Trond (ook bekend als Sint-Truiden) in het huidige België. Op ongeveer vijftienjarige leeftijd werd zij wees en daarna werkte zij als herderin. Haar leven veranderde drastisch nadat zij op ongeveer twintigjarige leeftijd een soort aanval had gekregen. Hoewel zij ogenschijnlijk dood was, kwam zij plotseling weer tot leven midden in haar uitvaartmis en leek zij in perfecte gezondheid te verkeren. Hoe verbazingwekkend deze gebeurtenis ook moet zijn geweest, het verhaal van Christine was nog veel verbazingwekkender.
Een visioen
"Zodra," zei zij, "mijn ziel van mijn lichaam was gescheiden, werd zij door engelen opgevangen, die haar naar een zeer sombere plaats brachten, die volledig gevuld was met zielen. De kwellingen die zij daar ondergingen, leken mij zo buitensporig dat het voor mij onmogelijk is om enig beeld te geven van de ernst ervan. Ik zag onder hen vele van mijn bekenden, en, diep geraakt door hun trieste toestand, vroeg ik welke plaats dit was, want ik meende dat het de hel was. Mijn gids antwoordde mij dat het het vagevuur was, waar zondaars werden gestraft die vóór hun dood berouw hadden getoond voor hun fouten, maar geen waardige genoegdoening aan God hadden geboden. Van daaruit werd ik naar de hel geleid, en ook daar herkende ik onder de verdoemden sommigen die ik vroeger had gekend."
Een verzoek rechtstreeks van Onze Lieve Heer
"De engelen brachten mij vervolgens naar de hemel, tot aan de troon van de Goddelijke Majesteit. De Heer keek mij welwillend aan, en ik voelde een enorme vreugde, omdat ik dacht de genade te verkrijgen om voor eeuwig bij Hem te mogen verblijven. Maar mijn Hemelse Vader, die zag wat er in mijn hart omging, sprak deze woorden tot mij: 'Zeker, mijn dierbare dochter, u zult op een dag bij Mij zijn. Nu sta Ik u echter toe te kiezen: ofwel vanaf dit moment voor altijd bij Mij te blijven, ofwel terug te keren naar de aarde om een missie van naastenliefde en lijden te volbrengen. Om die zielen, die u zoveel medeleven hebben ingeboezemd, te bevrijden uit de vlammen van het vagevuur, zult u op aarde voor hen lijden; u zult grote kwellingen doorstaan, zonder echter aan de gevolgen daarvan te sterven. En u zult niet alleen de overledenen verlichting brengen, maar het voorbeeld dat u de levenden zult geven, en uw leven van voortdurend lijden, zullen zondaars ertoe brengen zich te bekeren en boete te doen voor hun misdaden. Nadat u dit nieuwe leven hebt beëindigd, zult u hier terugkeren, beladen met verdiensten'."
De terugkeer naar deze wereld
"Toen ik bij deze woorden de grote voordelen zag die mij voor de zielen werden geboden, antwoordde ik zonder aarzeling dat ik weer tot leven zou terugkeren, en ik stond op datzelfde ogenblik op. Het is uitsluitend met dit doel voor ogen – de verlichting van de overledenen en de bekering van zondaars – dat ik naar deze wereld ben teruggekeerd. Wees daarom niet verbaasd over de boetedoeningen die ik zal verrichten, noch over het leven dat u mij voortaan zult zien leiden. Het zal zo buitengewoon zijn dat er nog nooit iets dergelijks is gezien."
Op zoek naar gelegenheden om te lijden
Zij hield zich aan haar woord. Allereerst verruilde zij alle gemakken voor een leven van volmaakte eenvoud. Zij gaf haar weinige bezittingen weg. Gedurende de resterende tweeënveertig jaar van haar leven leefde zij in de open lucht, zonder "huis noch vuur". Toch waren dergelijke ontberingen in haar ogen onvoldoende. Zij zocht gretig naar gelegenheden voor nog groter lijden. In de winter stortte zij zich in het ijskoude water van de Maas. Maar in tegenstelling tot de moderne "ijsberen" die erin duiken en vervolgens onmiddellijk weer tevoorschijn komen om zich in warme dekens te hullen, bleef zij hele weken in het water terwijl zij Gods barmhartigheid smeekte voor de arme zielen.
Zij werd wonderbaarlijk beschermd
Bij ten minste één gelegenheid voerde de stroming van de rivier haar mee naar het waterrad van een molen aan de oever. Zij raakte verstrikt in het radwerk, dat haar zo rond zijn omtrek liet draaien dat dit voor iedereen zonder goddelijke bescherming dodelijk zou zijn geweest, maar toch kwam zij ongedeerd tevoorschijn. Een andere keer wierp zij zich in een oven, waar haar kreten van pijn doordringend waren. Toch kwam zij er ongeschonden uit. Op een gegeven moment viel een roedel honden haar aan, die in haar vlees beten en scheurden. Om aan de honden te ontsnappen, rende zij een struikgewas van doornen in. Dit joeg de honden weg, maar liet Christine bedekt met haar eigen bloed achter. Toch waren er geen blijvende wonden of littekens.
Bestel kosteloos: Wonderdadige Medaille
(Artikel gaat verder onder deze boodschap)
De Wonderdadige Medaille heeft genezing gebracht bij ontelbare gelovigen. Tot en met vandaag blijft Onze Lieve Vrouw de genade van haar Zoon schenken via de medaille!
Een reputatie van heiligheid
Het behoeft geen betoog dat de verhalen over deze gebeurtenissen zich snel verspreidden, wat tot vele bekeringen leidde. Na haar dood werden verschillende wonderen toegeschreven aan de voorspraak van de heilige Christine. Voor moderne oren en ogen zijn dergelijke verhalen eerder afstotelijk dan aantrekkelijk. Modernisten en zelfs degenen die zichzelf als trouwe katholieken zouden omschrijven, weigeren begrip op te brengen voor degenen die het lijden omarmden. Tegenwoordig beschouwen velen hoofdpijn, een slapeloze nacht of een gemiste maaltijd alsof het een ramp van ongekende gruwel betreft. Wat, zo vragen velen zich af, is het nut van een leven zoals dat van de heilige Christine? Waarom nam zij niet gewoon de uitnodiging van Onze Lieve Heer aan toen Hij haar op twintigjarige leeftijd eeuwige gelukzaligheid aanbood?
Het doel van het lijden doorgronden
De heilige Robert Bellarmine beoordeelde Gods bedoeling in het ongelooflijke leven van de heilige Christine. "God wilde die losbandigen het zwijgen opleggen die openlijk belijden in niets te geloven, en die het lef hebben om spottend te vragen: 'Wie is er teruggekeerd uit de andere wereld? Wie heeft ooit de kwellingen van de hel of het vagevuur gezien?' Ziehier [de heilige Christina. Zij verzekert ons dat zij] ze heeft gezien, en dat ze afschuwelijk zijn." Het hedendaagse vagevuur verschilt niet van het vagevuur zoals dat in de middeleeuwen werd geopenbaard. Het feit dat veel mensen er niet in geloven, betekent niet dat het niet meer bestaat, net zomin als het vertrouwen van de zogenaamde moderne theologen dat de hel leeg is, dit tot werkelijkheid maakt. Dergelijke visioenen zijn tekenen van wijsheid en genade om deze leerstellingen te begrijpen en ertoe bewogen te worden de eigen levenswijze in overeenstemming daarmee te veranderen. Tegelijkertijd biedt de strijdende Kerk gebeden en boetedoeningen aan voor het enorme aantal dierbaren die in hun eigen leven geen acht hebben geslagen op de pijnen van het vagevuur.
Dit artikel verscheen eerder op tfp.org.
Laatst bijgewerkt: 12 augustus 2026 10:08
