In de Vastentijd volgen we Christus na, die veertig dagen in de woestijn verbleef.
Vasten in de veertigdagentijd kort uitgelegd
De Vastentijd is een 40-daagse voorbereiding op Pasen, een periode die doet denken aan de 40 jaar die de Israëlieten in de woestijn doorbrachten, en aan de 40 dagen die onze Heer Jezus Christus bad en vastte in de woestijn.
Boetedoening
In beide gevallen en met het oog op de verlossende passie en dood van de Heer is de vastentijd een periode die gekenmerkt wordt door een geest van boetedoening, iets waar Onze Lieve Vrouw van Fatima in haar verschijningen aan drie herderskinderen in Portugal in 1917 nadrukkelijk om vroeg.
Lees ook: Hoe de zieners van Fatima u helpen de beste Vastentijd ooit te hebben
Kerkvader Athanasius riep op tot vasten
Hoewel er aanwijzingen zijn dat het gebruik van 40 dagen vasten voor Pasen teruggaat tot de apostelen, is er geen sluitend bewijs. Niettemin vermeldt de geschiedenis in het jaar 339 dat de heilige Athanasius zijn toehoorders aanmoedigde om 40 dagen te vasten, een gewoonte die volgens hem in heel Europa werd toegepast. In de Middeleeuwen was de door de Kerk voorgeschreven vastentijd streng, met alle veertig dagen, en was het eten van vlees en zuivel verboden. Door de eeuwen heen zijn er opeenvolgende versoepelingen geweest, als gevolg van een beter begrip van de verschillende menselijke behoeften.
Vasten op Aswoensdag
Tegenwoordig is het vastengebod, hoewel het nog steeds bindend is voor katholieken op straffe van ernstige zonde, mild en vereist het onthouding van vlees alleen op Aswoensdag en alle vastenvrijdagen, inclusief Goede Vrijdag. Op Aswoensdag en Goede Vrijdag wordt aan de onthouding van vlees een vasten toegevoegd. Dit vasten bestaat uit twee kleine maaltijden (niet gelijk aan een volledige maaltijd), en een volledige maaltijd. De Vastentijd begint met Aswoensdag en omvat veertig weekdagen met uitzondering van de zondag (de praktische toepassing is dat alles wat we "opgeven", we op zondag kunnen hebben).
As op het voorhoofd
De katholieke Kerk, met haar genie voor het gebruik van materie om een spirituele boodschap over te brengen, begint de vastentijd met het gebruik van as, een gebruik dat teruggaat tot de middeleeuwen toen boetelingen gezegende as op hun hoofd goten om hun verdriet over de zonde te tonen - een gebruik dat zo oud is als het Oude Testament. Aswoensdag en de ceremonie van het ontvangen van gezegende sintel wordt algemeen gerespecteerd en gewaardeerd, en is ook vandaag nog populair. Zelfs lakse katholieken nemen eraan deel en dragen de kruisvormige veeg met trots.
Tot stof zult gij wederkeren
Op Aswoensdag staan "wij zondaars" in een volle kerk in de rij, geduldig wachtend op onze beurt om gezegend te worden met de as en de woorden te horen: "Gij zijt stof en tot stof zult gij wederkeren"; of de modernere versie van: "Keer je af van de zonde en wees trouw aan het Evangelie." De traditionele versie, die aansluit bij het thema van de as, is meer to the point.
Lees ook: Dit gebeurde er tijdens de eerste verschijning van Onze Lieve Vrouw in Fatima
Gewoonte opgeven
Een andere grote, populaire praktijk is het "opgeven" van iets. Ter ere van het boetekarakter van de komende 40 dagen doen we afstand van een dierbaar voorwerp of gewoonte: snoep, koffie, roken, enz... inderdaad, een gezonde, heilige gewoonte. Maar net zoals elke gewoonte zo gewoon kan worden dat we ons niet meer herinneren waarom we er voor het eerst mee begonnen, of wat de diepere betekenis ervan is, zo geldt dat ook voor heilige gewoonten.
Discipline kweken
Onze Moederkerk beveelt nooit zomaar iets aan, maar bedoelt alles voor ons huidige welzijn en uiteindelijke verlossing. De reden om iets op te geven wat we leuk vinden is dus om onze zwakke natuur te disciplineren. Discipline versterkt de wil en helpt deze om te zetten in de praktijk van de deugd. De Moederkerk leert inderdaad dat versterving en opoffering onmisbaar zijn voor verlossing. Zoals een soldaat niet wordt gemaakt door te denken er een te worden, maar door de gewichten te heffen, de laarzen aan te trekken en de mars te lopen, zo geldt dat ook voor de geestelijke strijd.
Bestel kosteloos: Fatima-rozenkrans
(Artikel gaat verder onder deze boodschap)
Geen geestelijk wapen is krachtiger dan de rozenkrans. Geen gebed biedt meer troost en hoop dan het rozenkransgebed. Bestel daarom vandaag nog kosteloos deze speciale Fatima-rozenkrans, uitgegeven ter ere van het eeuwfeest van Fatima, prachtig uitgevoerd in diepdonkerblauw, die wordt geleverd met een flyer waar de te bidden geheimen in staan.
Positief en negatieve aspecten
Heilzame boetedoening heeft twee aspecten, een "negatief" aspect en een "positief" aspect. Het "negatieve" of "wegnemende" aspect betreft het loslaten van iets, zoals het bovengenoemde. Maar even belangrijk als het opofferen van een materieel goed is het opofferen van een geestelijke kwaal, zoals een zonde, een fout of het werken aan een bepaald gebrek zoals vloeken, kibbelen, een kort humeur, enz.
Voorjaarsschoonmaak
Net zo belangrijk is het om enige "positieve" of "inbrengende" boete te doen: meer dan eens per week de H. Mis bijwonen, zieken of eenzamen bezoeken, vrijwilligerswerk doen in de parochie, een goed spiritueel boek lezen of met het gezin een rozenkrans bidden. Een goede priester heeft eens aanbevolen de vastentijd te zien als de voorjaarsschoonmaak van ons jaar. Zo vormt de vastentijd een goed programma voor een goed leven. De vastentijd is een tijd om de "gebruiksaanwijzing" opnieuw te lezen, onze "motoren" af te stellen en onze "voertuigen" op te knappen, niet alleen voor de reis van 40 dagen, maar voor de reis van het leven, het juiste leven - en de juiste eeuwigheid.
Aanbevolen literatuur
- De geestelijke strijd van Don Lorenzo Scupoli
- Characters of the Passion van aartsbisschop Fulton J. Sheen
- De Mystieke Stad Gods van Zuster Maria van Agreda
Wilt u dat de Heilige Mis weer het hart van ons land wordt? Sluit u dan vandaag nog aan met een donatie!
(Artikel gaat verder onder deze boodschap)
In ons land verliezen velen het besef dat de Heilige Mis het hart van het katholieke leven is, terwijl kerken sluiten en liturgie verarmt. Sluit u daarom vandaag nog aan met een donatie: zo brengt u het katholieke geloof terug in de samenleving en houdt u de schat van de Kerk levend in Nederland.
Dit artikel verscheen eerder op americaneedsfatima.org.
Laatst bijgewerkt: 15 april 2026 10:09
