Volgens de secretaris-generaal van de VN en voormalig voorzitter van de Socialistische Internationale, Antonio Guterres, is er sprake van ‘corona-paniek’. Die zou het gevolg zijn van “een golf van samenzweringstheorieën en xenofobe gevoelens” – een verholen verwijzing naar de beschuldigingen tegen de communistische regering van China.

Net als minister Ollongren in Nederland heeft voorgesteld, vindt Guterres dat er een lichaam moet zijn om wat hij als ‘fakenews’ beschouwt, recht te zetten. Daarom heeft hij “een initiatief van de Verenigde Naties op het gebied van communicatie gelanceerd met de naam ‘Verified’, gericht op het geven van accurate en op feiten gebaseerde informatie aan mensen”.

Waarheid

Maar wat houdt het etiket ‘samenzweringstheorie’ of ‘complottheorie’ nu precies in? Wie het gebruiken, zijn er op uit bepaalde informatie te diskwalificeren. Maar samenzweringen en complotten zijn er in de geschiedenis genoeg geweest, en degenen die ze aanwezen werden achteraf in het gelijk gesteld. Wie iets als ‘complottheorie’ duidt, zegt dus niets over de waarheid daarvan.

Consensus

De Kerk leert sinds de heilige Augustinus, die aan de val van Rome in 410 een christelijke duiding gaf, dat er in de loop van de menselijke geschiedenis een strijd gaande is tussen de Stad van God en de Stad van de Mens. Maar impliceert een dergelijke strijd ook noodzakelijkerwijs een samenzwering door de krachten van het kwaad? Theologen, filosofen en katholieke historici hebben een brede consensus bereikt over het bestaan van een ‘antichristelijke samenzwering’.

Tegenplan

De theologische redenen zijn dan ook overduidelijk. Volgens pater Henri Ramière SJ heeft Satan niet alleen tot doel het goddelijke plan te belemmeren en te vernietigen, maar hoopt hij een tegenplan uit te voeren. Dat kan de duivel echter niet alleen af. Om zijn doel te bereiken, heeft hij een ‘tegenkerk’ nodig, met eigen apostelen, soldaten, biechtvaders, priesters en zelfs martelaren… Lees hier het volledige artikel.

Afbeelding: Thomas Cole schilderde de val van Rome in 1836: ‘Destruction’.